نقد و بررسی بازی Hell Is Us؛ تجربه‌ای تاریک و پرمعما در سبک نیمه سولزلایک

بازی Hell Is Us تازه‌ترین ساخته‌ی استودیوی Rogue Factor است؛ تیمی که پیش‌تر با آثار تاکتیکی و کوچک‌تر شناخته می‌شد اما این بار با همراهی ناشر Nacon سراغ جاه‌طلبانه‌ترین پروژه‌ی خود رفته است. این بازی اکشن ماجراجویی سوم شخص ما را به سرزمینی خیالی به نام Hadea می‌برد؛ کشوری که پس از جنگ داخلی به ویرانه‌ای آخرالزمانی تبدیل شده و حالا علاوه بر ویرانی‌های انسانی، موجودات ناشناخته‌ای به نام Entity نیز در آن پرسه می‌زنند.

معرفی و داستان بازی Hell Is Us

در نگاه نخست، Hell Is Us تلاشی برای کنار هم قرار دادن ژانرهای آشنا به نظر می‌رسد؛ دنیایی نیمه‌باز برای اکتشاف، مبارزاتی با حال و هوای سولزلایک، و روایتی که تا حدی به آثار روان‌شناختی و فلسفی نزدیک است. همین امر موجب شد بسیاری پیش از عرضه، گیم‌پلی بازی Hell is Us را چیزی میان عناوین سولزلایک و Death Stranding تصور کنند. اما تجربه‌ی واقعی نشان می‌دهد که اگرچه الهاماتی از این آثار وجود دارد، Hell Is Us مسیر مستقل خود را دنبال می‌کند؛ مسیری که بیش از هر چیز بر اکتشاف محیط، خواندن نشانه‌ها و کنار هم قرار دادن قطعات داستانی تکیه دارد و نه بر اکشن پرسرعت یا روایت مستقیم.

ایده‌ها و جاه‌طلبی‌های Hell Is Us آن را به اثری متفاوت و کنجکاوی‌برانگیز بدل ساخته است؛ بازی‌ای که هم می‌تواند طرفداران ژانر را شگفت‌زده کند و هم گاه با انتخاب‌های طراحی خود بازیکن را سردرگم بگذارد.

روایت و اتمسفر تاریک

داستان بازی Hell Is Us هیچ‌گاه روایت مستقیم یا ساده‌ای ندارد؛ این بازی بیشتر شبیه پازلی‌ست که بازیکن باید تکه‌هایش، مانند مدارک، نوشته‌ها، گفتگوها و سرنخ‌های محیطی، را جمع کند تا تصویر کامل داستان برایش روشن شود. روایت اصلی مثل نوری ضعیف است؛ اما هم‌زمانی این خرده‌داستان‌های پراکنده، اهمیت بیش‌تری پیدا می‌کند و عمق جهان Hadea را آشکار می‌سازد.

شخصیت اصلی، رمی، سربازی‌ست که دوران کودکی‌اش در وطن را در پی جنگ داخلی و جدایی از والدین، پشت سر گذاشته است. بازگشت او به Hadea برای یافتن حقیقت درباره خانواده‌اش، بهانه‌ای‌ست تا بازیکن در دنیایی پر رمز و راز فرو برده شود. روایت مشکلات شخصی رمی، به‌ویژه ناتوانی او در بیان احساساتش، تا حدی موفق است، اما نتوانسته کاملاً عمق لازم را در مسیر شخصیتی او ایجاد کند.

شخصیت‌های فرعی در شکل‌دهی به جهان بازی Hell Is Us نقش کلیدی دارند؛ هر کدام پشت خود داستانی دارد که از طریق گفتگو و فعل‌وانفعالات محیطی به‌تدریج آشکار می‌شود. این تعاملات شخصی و گفتگوهای پخش‌شده میان شخصیت‌ها، حس واقعی‌تری از زندگی روزمره در یک کشور جنگ‌زده به بازیکن می‌دهد و از نقاط قوت روایت ضمنی بازی محسوب می‌شود.

از نظر تماتیک، بازی توجه ویژه‌ای به مضامینی چون جنگ، تباهی، هویت، از دست دادن خانواده و پیامدهای عاطفی آن‌ها دارد. این مفاهیم از طریق معماری محیط، نوشته‌های روی دیوار، اشیا و سرنخ‌های پراکنده منتقل می‌شوند. شیوه‌ای که بازی را به تجربه‌ای فلسفی و درونی شبیه می‌کند. ریتم روایت، گرچه کند است، اما با توجه به ماهیت کاوشی-تحقیقی بازی منطقی و در خدمت غرقه‌شدن بازیکن در جهان آن قرار دارد. با این حال، خط داستان اصلی، مثل ماجرای رمی برای پیدا کردن والدین یا کشف اسرار فاجعه‌ی Calamity که باعث ویرانی Hadea و ظهور موجودات ناشناخته شده، در میانه تا پایان بازی ضعف‌هایی دارد و در مقایسه با غنای روایت محیطی و جانبی، کمتر خودنمایی می‌کند.

بازی Hell Is Us با روایت پازلی و محیط‌محور خود، تجربه‌ای عمیق و پرجزئیات ارائه می‌دهد. خرده‌داستان‌ها و روایت‌های جانبی، جهان‌پردازی پرعمق و طراحی محیط سنگین، باعث می‌شوند بازیکن حس واقعی حضور در Hadea را تجربه کند و انگیزه‌ی کاوش و کشف اسرار را داشته باشد، اگرچه علاقه‌مندان به داستان‌های خطی و مستقیم ممکن است کمتر از آن رضایت ببرند.

گیم‌پلی و مکانیک‌های مبارزه در Hell Is Us

گیم‌پلی بازی Hell Is Us با ترکیب عناصر سولزلایک و رویکردی داستان‌محور، تجربه‌ای متفاوتی ارائه می‌دهد. مبارزات بازی بر پایه‌ی سیستم استقامت و مدیریت منابع استوار است و نیازمند دقت و برنامه‌ریزی است.

مبارزات در بازی Hell Is Us به‌صورت سوم‌شخص و با استفاده از سلاح‌های سرد مانند شمشیر، تبر و نیزه انجام می‌شود. هر سلاح ویژگی‌های خاص خود را دارد و بازیکن می‌تواند با توجه به سبک بازی خود، سلاح مناسب را انتخاب کند. یکی از ویژگی‌های جالب بازی، امکان ارتقاس سلاح‌ها با استفاده از «شاردهای لمبیک» است که از دشمنان به‌دست می‌آید. این ارتقاءها می‌توانند قدرت حملات، سرعت و ویژگی‌های خاص سلاح‌ها را تغییر دهند.

دشمنان بازی، که به «هالو واکر» (Hollow Walker) معروف هستند، موجوداتی ترسناک و غیرانسانی هستند که از حلقه‌های زمانی (Timeloop) به‌وجود آمده‌اند. این موجودات دارای الگوهای حمله خاص خود هستند و بازیکن باید با دقت به این الگوها توجه کند تا بتواند آن‌ها را شکست دهد. همچنین، برخی دشمنان می‌توانند موجودات کمکی به‌نام Haze را احضار کنند که تا زمانی که این موجودات زنده هستند، دشمنان اصلی آسیب‌پذیر نیستند. استفاده از پهپاد برای منحرف کردن توجه دشمنان و از بین بردن این موجودات از استراتژی‌های مؤثر در مبارزات بازی Hell Is Us است.

سیستم سلامتی بازی به‌صورت کلاسیک است، به این معنی که با دریافت آسیب، سلامتی کاهش می‌یابد. اما سیستم استقامت بازی به‌گونه‌ای طراحی شده که با کاهش سلامتی، استقامت نیز کاهش می‌یابد و این می‌تواند بر عملکرد بازیکن در مبارزات تأثیر بگذارد. یکی از مکانیک‌های جالب بازی، Healing Pulse است که با جمع‌آوری ذراتی سفید رنگ بعد از وارد کردن آسیب به  دشمنان، بازیکن می‌تواند سلامتی خود را بازیابی کند. این مکانیک باعث می‌شود که بازیکن در مبارزات فعال باشد و تنها به پناه‌گیری و انتظار برای بازیابی سلامتی اکتفا نکند.

کاوش در اعماق: معماها و محیط‌های مرموز

یکی از ویژگی‌های برجسته‌ی بازی، تأکید بر اکتشاف و حل پازل‌ها است. بازی فاقد نقشه، نشانگر یا راهنمایی‌های مستقیم است و بازیکن باید با دقت به محیط اطراف خود توجه کند تا مسیرها و سرنخ‌ها را پیدا کند. این طراحی باعث می‌شود که بازیکن احساس غرق‌شدگی در دنیای بازی داشته باشد و تجربه‌ای عمیق‌تر از گیم پلی اکشن ماجراجویی بازی کسب کند.

منوی بازی سیستم Investigation ویژه‌ای دارد که تمام مدارک، عکس‌ها و آیتم‌های جمع‌آوری‌شده را سازمان‌دهی می‌کند. در این بخش، بازیکن می‌تواند ارتباط میان سرنخ‌ها را بررسی کرده و معماها و رازهای داستان را بهتر درک کند. این سیستم کمک می‌کند تا کاوش و تحلیل اسناد به تجربه‌ای ساختاریافته و هدفمند تبدیل شود و حس کارآگاهی و حل پازل در بازی Hell Is Us تقویت گردد.

سیستم دوربین هنگام اجرای ضربه پایانی عملکرد چندان روانی ندارد و گاهی زاویه دید به‌درستی نمایش داده نمی‌شود، که باعث می‌شود تجربه این لحظات کمتر لذت‌بخش شود. علاوه بر این، خود حرکات پایانی تنوع زیادی ندارند و به سرعت تکراری می‌شوند، بنابراین جذابیت بصری و هیجانی این بخش در طول بازی کاهش می‌یابد. با وجود طراحی جذاب و مکانیک‌های نوآورانه، بازی دارای برخی چالش‌ها و نقاط ضعف نیز هست. تنوع دشمنان نسبتاً محدود است و این می‌تواند در طول بازی باعث تکراری شدن مبارزات شود. همچنین، بسیاری از باس‌فایت‌های بازی Hell Is Us ممکن است برای برخی بازیکنان چالش‌برانگیز نباشند و این می‌تواند از هیجان مبارزات بکاهد.

سایه‌ها و نورها: دنیای تاریک و وهم‌آلود Hell Is Us

سبک بصری بازی Hell Is Us ترکیبی از واقع‌گرایی جنگ‌زده و عناصر عجیب و ماورایی است که فضا را هم آشنا و هم دل‌آزار می‌کند؛ محیط‌هایی مرطوب و تاریک، خرابه‌هایی پر از ویرانی و نمادهایی که انگار از کابوس بیرون آمده‌اند. این دنیای بصری شدیداً سنگین است و با کار دقیق نورپردازی، طراحی معماری سرد و عناصر بیگانه، همان اولین قدم‌ها بازیکن را در حس پریشانی و ناآشنایی غرق می‌کند.

طراحی محیط‌ها تنوع خوبی دارد: از دهکده‌های متروکه و معابد باستانی تا اردوگاه‌های مخروبه و مناطق جنگ‌زده. هر منطقه حس و سبک بصری مختص به خودش را دارد؛ دیوارهای خش‌خورده، ویرانه‌ها، آثار نقاشی‌ها و نوشته‌های محیطی و نمادهایی که هرکدام داستانی در خود دارند، همگی به روایت محیطی کمک می‌کنند. نورپردازی فوق‌العاده است؛ به‌ویژه استفاده از سایه‌ها و نورپردازی جهت‌دار که روی مدل‌ها افت می‌کند، محیط را عمق و حس دوگانگی می‌بخشد. تصویربرداری مثل قطعه‌ای فیلم آرتمار است، نه صرفاً محیطی برای عبور سریع.

طراحی دشمنان نیز بسیار مؤثر است؛ موجودات ترسناک و ماهیت بی‌چهره‌ آن‌ها، با ترکیب فرم انسانی و تحریف‌شده، تصویر بهتری از وحشت در محیط و جهان بازی Hell Is Us خلق می‌کنند. انیمیشن‌ها، حرکت بدن، تنش در حمله‌ها و واکنش به تیرها واقع‌گرایانه است؛ حتی در ضربه‌های کوچک، افکت‌ها و واکنش دشمن در بافت پوست و بافت بدن‌شان قابل لمس‌اند.

نقاط قوت و ضعف بصری: زیبایی در کنار چالش‌ها

با وجود تمام این نقاط قوت، ضعف‌هایی نیز به چشم می‌آید. در برخی لحظات نور محیطی بیش از حد روشن یا حتی خیره‌کننده شده و کنترل بصری سخت می‌شود؛ چیزی که ممکن است تا حدی آزاردهنده باشد. همچنین در برخی بافت‌ها یا بخش‌های دوردست، جزئیات کاهش می‌یابد یا افکت‌ها سبک‌تر می‌شوند؛ هرچند این‌ موارد به تجربه کلی گیم‌پلی بازی Hell Is Us آسیبی نمی‌زنند، اما گاهی توجه را از عمق بصری بازی دور می‌کنند.

ضربان وحشت: موسیقی و صداگذاری که جهان بازی را واقعی می‌کند

بخش موسیقی و صداگذاری در Hell Is Us نقش پررنگی در شکل‌دهی به اتمسفر دارد و همراه با جلوه‌های بصری، یکی از پایه‌های اصلی تجربه‌ی بازی محسوب می‌شود. طراحی صداهای محیطی با دقت زیادی انجام شده و لایه‌های شنیداری گوناگون، از صدای باد و قطرات آب گرفته تا زمزمه‌ها و ناله‌های دوردست، به خوبی موفق می‌شوند حس حضور در جهانی ناامن و پر از تهدید را در جهان بازی Hell Is Us تقویت کنند. این افکت‌ها علاوه بر القای ترس، به‌عنوان سرنخ شنیداری نیز عمل می‌کنند و بازیکن را به‌طور غیرمستقیم در مسیر درست هدایت می‌نمایند. استفاده از صدای سه‌بعدی و کانال‌بندی دقیق نیز باعث می‌شود تشخیص فاصله و جهت دشمنان اهمیت بیشتری پیدا کند و میزان غوطه‌وری افزایش یابد.

دیالوگ‌ها در حجم قابل توجهی ارائه می‌شوند و به‌عنوان یکی از ابزارهای اصلی روایت عمل می‌کنند. صداپیشگی شخصیت‌ها کیفیت مناسبی دارد و به‌ویژه در نمایش حالات روانی و تنش‌های درونی شخصیت‌ها تأثیرگذار است. با این حال، طولانی بودن برخی گفتگوها و مونولوگ‌ها گاهی بر ریتم کلی روایت فشار می‌آورد و می‌توانست با ویرایش و ایجاز بهتر، مؤثرتر عمل کند.

موسیقی بازی، هرچند در لحظات اوج و برخورد با دشمنان کارکرد مناسبی دارد و به ایجاد تنش و افزایش ضرباهنگ مبارزات کمک می‌کند، اما در سایر بخش‌ها به‌دلیل پخش مداوم و تکرارشونده کمتر موفق ظاهر می‌شود. قطعات محیطی طولانی و بدون تنوع کافی، پس از مدتی حالت یکنواخت و حتی آزاردهنده به خود می‌گیرند و مانع تمرکز روی جزئیات شنیداری دیگر می‌شوند. این در حالی است که میکس صدا نیز در برخی صحنه‌ها تعادل کافی ندارد و حجم موسیقی بر افکت‌ها و صداهای محیطی غلبه می‌کند.

طراحی صدا در Hell Is Us از نظر فنی و اجرایی در سطح بالایی قرار دارد و افکت‌های محیطی و واکنش‌های صوتی دشمنان به خوبی با فضای بازی هماهنگ‌اند. با این حال، استفاده‌ی بیش از حد از موسیقی محیطی یکنواخت و ضعف در میکس مانع از دستیابی کامل به پتانسیل این بخش می‌شود.

هسته‌ای محکم یا شکننده؟ عملکرد فنی بازی Hell Is Us

عملکرد فنی Hell Is Us روی پلی‌استیشن 5 تجربه‌ای دو وجهی ارائه می‌دهد. این بازی اکشن ماجراجویی نسل نهمی دو حالت گرافیکی Quality و Performance دارد که هرکدام مزایا و محدودیت‌های خاص خود را دارند. در حالت Quality وضوح تصویر بالاتر و جزئیات بصری دقیق‌تر دیده می‌شود، اما نرخ فریم روی 30 قفل است؛ در حالی که در حالت Performance وضوح داخلی کمی پایین‌تر می‌آید اما نرخ 60 فریم بر ثانیه اجرا می‌شود و همین باعث می‌شود حرکات روان‌تر باشند و کنترل‌ها پاسخ‌گویی بهتری داشته باشند. خوشبختانه هر دو حالت ثبات خوبی دارند و افت فریم‌های ناگهانی یا طولانی‌مدت به‌ندرت مشاهده می‌شود، حتی در صحنه‌های شلوغ‌تر یا هنگام مبارزه با دشمنان بزرگ.

بارگذاری‌ها هم به لطف SSD کنسول به سرعت انجام می‌شود و بین مرگ، جابه‌جایی در محیط‌ها یا بارگذاری چک‌پوینت‌ها معطلی آزاردهنده وجود ندارد. تنها نکته‌ای که بعضی اوقات به چشم می‌آید، لگ کوتاه هنگام ذخیره‌سازی خودکار است که می‌تواند لحظه‌ای ریتم بازی را بشکند، هرچند طولانی یا جدی نیست.

اثر باگ‌ها بر تجربه بازی و غوطه‌وری

از نظر باگ و ایرادات فنی، بازی بدون مشکل مطلق نیست. در برخی مواقع دشمنان یا شخصیت اصلی برای لحظه‌ای در محیط گیر می‌کنند، بعضی آیتم‌ها درست لود نمی‌شوند یا بافت‌ها به تأخیر ظاهر می‌شوند. این مشکلات آزاردهنده نیستند و بیشتر به شکل ایرادهای گذرا دیده می‌شوند، اما همچنان از پرداخت نهایی یک بازی نسل نهمی کمی فاصله دارند.

بخش کنترلر Dualsense هم نقشی مهم در غوطه‌وری بازی ایفا می‌کند. استفاده از Haptic Feedback به شکل مناسبی طراحی شده؛ ضربه‌های دشمنان، لرزش قدم‌های سنگین، قطرات باران، یا حتی شلیک سلاح‌ها با لرزش‌ها و الگوهای متفاوت روی دسته منتقل می‌شوند و تجربه ترسناک بازی را تقویت می‌کنند. با این حال، بازی از قابلیت Adaptive Triggers استفاده نکرده است، که با توجه به وجود سلاح‌های مختلف و سیستم مبارزه نزدیک، می‌توانست ارزش افزوده مهمی باشد. نبود این ویژگی در مقایسه با استانداردهای بازی‌های برتر PS5 کمی حس می‌شود.

بازی Hell Is Us روی PS5 عملکردی پایدار و قابل قبول دارد. سرعت بارگذاری بالا، ثبات نرخ فریم و پشتیبانی مناسب از قابلیت‌های کنترلر تجربه‌ای روان ارائه می‌کنند، اما ایرادات جزئی در زمینه باگ‌ها و کم‌توجهی به همه ظرفیت‌های سخت‌افزاری باعث می‌شود نتوان آن را بی‌نقص دانست.

سخن پایانی؛ آیا Hell Is Us ارزش تجربه دارد؟

بازی Hell Is Us عنوانی است که در خلق دنیای آخرالزمانی و فضایی تاریک و تهدیدآمیز موفق عمل می‌کند. خرده‌داستان‌ها، روایت محیطی و اسناد و مدارک به خوبی طراحی شده‌اند و بازیباز را به کاوش و تحلیل تشویق می‌کنند، به‌طوری که کشف جزئیات کوچک به همان اندازه خط اصلی داستان اهمیت دارد. از نظر گرافیک و جلوه‌های بصری نیز بازی قابل قبول است و طراحی محیط‌ها، نورپردازی و جزئیات بصری کمک شایانی به ایجاد حس ترس و تنش می‌کنند.

ناشر بازی (Nacon) نسخه PS5 این اثر را برای نقد و بررسی در اختیار رسانه گیم پالت قرار داده است

با این حال، بخش اکشن بازی بسیار ساده است و تنوع دشمنان محدود و تا حدی تکراری به نظر می‌رسد، بنابراین کسانی که دنبال مبارزات پیچیده یا اکشن پرهیجان هستند ممکن است کمی ناامید شوند. تجربه بازی Hell Is Us بیشتر برای علاقه‌مندانی مناسب است که حس کارآگاهی دارند و از تحلیل اسناد، مدارک، عکس‌ها و معماها برای حل پازل‌ها و کشف رازها لذت می‌برند.

بازی Hell Is Us اثری اتمسفریک و تحلیلی است که ترکیبی از داستان‌گویی محیطی، طراحی بصری قوی و تجربه‌ی کند و حساب‌شده را ارائه می‌دهد و تجربه‌ای منحصر به فرد برای بازیکنانی فراهم می‌کند که از کاوش و کشف جزئیات پیچیده لذت می‌برند.