کتاب باز؛ معرفی بهترین کتاب های مرتبط با بازی های ویدیویی (قسمت اول)

اگر شما هم از کتاب بازهای حرفه‌ای هستید یا به مطالعه کتاب‌هایی با مضمون بازی‌های ویدئویی علاقه‌مند هستید در آیتم کتاب باز از سایت گیم پالت به معرفی بهترین کتاب های مرتبط با بازی‌های ویدئویی می‌پردازیم.

مدتی پیش با خود فکر می کردم تا با یک سوال مهم پاسخ دهم ؟ ما برای چه بازی می کنیم ؟ مهم تر از آن اینکه چرا بازی های ویدئویی برای ما جذاب هستند. شاید ساده‌ترین پاسخی که بتوانم به این سوال بدهم این است که صرفا جهت سرگرمی و لذت بردت از اوقات فراغت بازی می کنیم. اما هرچه خواستم با این پاسخ به ظاهر ساده با خود کنار بیایم نشد که نشد.

کمی بیشتر به این مساله فکر کردم. چرا اصلا به بررسی بازی‌های ویدئویی می‌پردازیم؟ آیا صرفا در این جهت است که بگوییم یک بازیِ خوب، خوب و یک بازیِ بد، بد است. این موضوعی است که هر گیمری با تجربه یک بازی می‌تواند به پاسخ آن دست یابد و نیازی به بررسی زودهنگام یا هنگام انتشار رسانه‌ها ندارد. با کمی تامل بیشتر، به این نتیجه رسیدم که بازی‌های ویدئوی دارای ماهیت مخفی و یا جادوی پنهانی نیستند‌. در حقیقت یک داستان جذاب و دراماتیک، یک گیم پلی هیجانی و حتی موسیقی شنیدنی همان مواردی هستند که ما از آن به عنوان جادوی بازی های ویدئویی صحبت می‌کنیم.

هر گاه که یک بازی ویدیویی محبوب می‌شود، گیمرها با سوالات پرتکرار زیادی روبرو می‌شوند که یک داستان جذاب چگونه خلق می‌شود، سازندگان بازی‌های ویدئویی چگونه می‌توانند دست به خلق فرمولی بزنند که بتواند گیم پلی یک بازی را هیجان انگیز و سرگرم کننده کند. چطور یک موسیقی دان و آهنگساز موفق می‌شود موسیقی‌هایی را خلق کند که در عین زیبا و شنیدنی بودن، خاص، منحصر بفرد باشد و تماما با درون مایه بازی‌ها همخوانی داشته باشد. پاسخ‌های متعددی برای هر یک از این سوالات وجود دارد که بارها در مورد آن صحبت شده و مقالات و مصاحبه‌های زیادی از آن نیز در رسانه‌های مختلف یافت می‌شود که البته موضوع بحث ما نیست زیرا مطمئن هستم که شما نیز از تکرار بی شمار این پاسخ‌ها به ستوه آماده‌اید.

آگاه هستم چیزی که در ذهن شما می‌گذرد این است که چگونه می‌توان به مفهوم واقعی داستان بازی‌ها و درون مایه اصلی آن‌ها پی برد. یا حتی شاید بخواهید پا را فراتر بگذارید تا فلسفه طراحی بازی‌های ویدئویی را مورد کاوش قرار دهید. اینجاست که به فکر افتادیم تا بخش جدیدی را در سایت گیم پالت ایجاد کنیم. در این بخش که “کتاب باز” نام دارد قصد داریم تا هر هفته به معرفی کتاب‌های ارزشمند در حوزه بازی‌های ویدئویی بپردازیم.

کتاب‌هایی که توسط رسانه گیم پالت معرفی می‌شوند، عمدتا بر دو دسته هستند. نخست کتاب‌هایی که در راستای بازی‌های ویدئویی نگاشته شده‌اند و ارتباط مستقیمی با آن‌ها دارند. دسته دوم کتاب‌هایی است که عمدتا منابع الهام نویسندگان، طراحان و حتی کارگردانان بازی‌های ویدئویی قرار می گیرند. این دسته، کتاب‌هایی هستند که نیاز به مطالعه دقیق تری دارند و استادانه به تحلیل، تفسیر و تببین مفاهیم پس زمینه‌ای پرداخته و بسیاری از حقایق را برای شما آشکار می‌کنند.

کتاب اول، هنر طراحی بازی

کتابی که امروز تصمیم معرفی آن را به شما دوستان و همراهان همیشگی گیم پالت گرفته‌ایم، چیزی نیست جز Art of Game Design، اثر شاخص و معتبر جسی شل. پس با من و تیم گیم پالت همراه باشید. هنر طراحی بازی اثری است که بی‌شک خواندن آن از جهات گوناگونی می‌تواند برای یک گیمر جذاب و مفید باشد. در ادامه از این موضوع سخن خواهیم گفت و بررسی خواهیم کرد تا متوجه شویم که دقیقا چرا بهتر است اگر به ویدئو گیم علاقه دارید، به سراغ مطالعه این اثر بروید.

برای شروع معرفی خود بهتر است به این نکته اشاره کنیم که خود آقای جسی شل از طراحان حرفه‌ای و کاربلدی هستند که در جریان مطالعه کتاب بیشتر با رزومه و ماهیت حرفه او آشنا خواهید شد. شل کار خود را با طراحی بازی‌های ساده آغاز کرد و درنهایت توانست در چندی از پروژه‌های مهم و کلیدی دیزنی لند و هم‌چنین در چند شرکت ساخت ویدئو گیم،‌ نقش کلیدی ایفا کند. البته حوزه تخصص شل منحصرا به بازی‌های ویدئویی محدود نمی‌شود و او سابقه کار و مطالعه روی انواع بازی‌های رومیزی، کارتی، طراحی بازی‌های شهربازی و هم‌چنین عناوین ویدئو گیمی را داشته است. از این نظر همه فصل‌ها و کلماتی نیز که در کتاب پیش‌رو می‌خوانید، منحصرا به ویدئو گیم اختصاص ندارند.

شل به زیبایی و با نظمی خاص به تدوین یک سری هنجارها و قواعد بنیادی با اصولی ثابت پرداخته که انواع بازی‌ها را در بر می‌گیرند و بین آن‌ها مشترک هستند. به بیان بهتر، ما در کتاب هنر طراحی بازی، تنها به مراحل، کارکردها و ساختار خلق بازی‌های ویدئویی و مفاهیمی مثل لول دیزاین نمی‌پردازیم. بلکه در کنار آن با طیف وسیعی از معلومات جدید و کلی از جنبه‌های گوناگون طراحی یک بازی، آشنا می‌شویم. حال آن موضوع می‌خواهد طراحی یک محیط بازی مناسب و خاص در یک شهربازی لوکس باشد یا قواعد طراحی مراحل در ویدئو گیم‌ها. جسی شل تمام این موارد را با استادی تمام و با دقت و ظرافتی خاص در 30 فصل جداگانه تدوین کرده و در پایان آن‌ها را به هم متصل کرده و به نتیجه‌گیری پرداخته است.

درواقع نویسنده از ساده‌ترین و اولیه‌ترین سوالات مانند اینکه «اصلا طراحی بازی چیست؟» شروع می‌کند و کار خود را با ارائه دورنمایی مستحکم و قابل اتکا از کلیت مفهوم Game Design و جوانب مختلف آن به پایان می‌رساند. انجام و پیشبرد موفق و صحیح چنین فرایند طاقت‌فرسایی واقعا کار هر نویسنده و محققی نیست و باید رسما به آقای جسی شل بابت پشتکار و تلاش‌هایش در جهت تکمیل این اثر ارزشمند، آفرین گفت.

شل هم‌چنین در کتاب خود از ترسیم انواع جدول‌ها، نمودارها و فلوچارت‌های دقیق و کاربردی برای ارائه هرچه بهتر منظور خود، بهره جسته است. به‌شکلی که کلیت موضوعات بررسی شده در هر یک از فصول در پایان فصل ذکر شده و در یک جدول به‌طور خلاصه دسته‌بندی شده‌اند. درنهایت نیز پس از تکمیل کتاب و اتمام آخرین فصل، شاهد کامل شدن این فلوچارت عظیم هستیم. جدول و مرجعی بزرگ و غنی که به‌طور خلاصه تمام مفاهیم جمع‌بندی شده در پایان فصل‌ها و دورنمای کل نکات اساسی بیان شده در سراسر کتاب را به‌شکل خلاصه و در کنار هم به کمک اشکال به مخاطب منتقل می‌کند.

از همین رو می‌توان گفت که کتاب هنر طراحی بازی، اثری است که خواندن آن برای هر گیمر اهل مطالعه‌ای از ضروریات است. کتابی که با خواندن و به خاطر سپردن آن، نکات زیادی در موزد چالش‌ها، روند و حقایق جذاب و کمتر مطرح‌شده روند ایده‌پردازی، طراحی و خلق بازی‌های مختلف، خواهید آموخت. هم‌چنین جدای از مسئله ویدئو گیم، درس‌های کلی ارزشمند و فراوانی نیز در مورد ذات مسئله گیم دیزاین و طراحی بازی‌ها در سایر اشکال موجود نیز خواهید فهمید.

از این نظر و پس از گذشت چندین سال از انتشار Art Of Game Design، این کتاب هنوز هم یک نکته شروع مناسب برای بازی‌سازان و محققان آینده و اثری به‌شدت ارزشمند برای دوست‌داران ویدئو گیم است. از همین رو تصمیم گرفتیم تا در اولین قسمت مقاله خود، چنین اثری را معرفی کنیم. عنوانی که اصول اولیه مهمی را به مخاطب برای درک هرچه بهتر پروسه ایده‌پردازی، تصمیم‌گیری، طراحی و درنهایت خلق و به وجود آمدن یک بازی، می‌‌آموزد.

همین جا سخن خود را به پایان می‌رسانیم و امیدواریم که گفتار ما مورد طبع واقع‌شده باشد. هم‌چنین آرزو داریم که مطالعه کتاب معرفی شده، برای علاقه‌مندان به اندازه کافی، جذاب و مفید بوده باشد. درنهایت، باید اضافه کنم که قطعا در هفته‌های آتی نیز با شماره‌های تازه‌ای از این سری مقاله جدید، در خدمت شما مخاطبان گرامی گیم پالت خواهیم بود.

پ.ن: هرگز ترجمه فارسی کتاب مورد بحث به‌شکل فیزیکی منتشر نشده اما به پاس تلاش گروهی از مترجمین خوش‌ذوق و علاقه‌مند، نسخه ترجمه شده به فارسی و دیجیتالی اثر در فضای اینترنت قابل خریداری و دانلود می‌باشد. هم‌چنین نسخه دیجیتالی زبان اصلی و انگلیسی نیز به سهولت در دسترس قرار دارد.